Üçqat NBA çempionu, dünyanın ən məşhur basketbolçusu və milyonların kumiri 30 yaşında karyerasının zirvəsində olarkən idmanla vidalaşdı. Ardınca beysbol forması geyinən əfsanə, aylar sonra basketbola geri dönərək idman tarixinin ən unudulmaz səhifələrini yazdı.
Lent.az Oxu.az-a istinadən uşaqlıq illərində məktəb komandasına qəbul edilməyən, lakin sonradan qlobal idman ikonuna çevrilən və zirvədəykən qəbul etdiyi qərarla hər kəsi şoka salan Maykl Cordanın qeyri-adi həyat hekayəsini təqdim edir.
Basketbolçu olacağını heç kim bilmirdi
Maykl Cordan 17 fevral 1963-cü ildə Nyu-Yorkun Bruklin əyalətində dünyaya göz açıb.
Atası Ceyms Cordan "General Electric" şirkətində çalışır, anası Deloris isə bankda işləyirdi. Beş uşaqlı ailədə böyüyən Mayklın uşaqlıq illərində əsas marağı heç də basketbol deyildi.
Məktəb illərində o, həm basketbol, həm də beysbolla yaxından maraqlanırdı. 12 yaşında ikən Şimali Karolina ştatında "Mr. Baseball" adına layiq görülmüşdü. Məktəb komandasında isə həm "pitcher" (atıcı), həm də "outfielder" (xarici sahə oyunçusu) mövqelərində oynayırdı.
Lakin zaman irəlilədikcə basketbol onun həyatındakı mütləq seçimə çevrildi.
"Komandaya seçilmədin"
Cordanın karyerasındakı ən yaddaqalan məqamlardan biri məhz məktəb illərinə təsadüf edir.
Laney liseyində təhsil alarkən boyu 1.80 metrə yaxın olan arıq cüssəli Maykl məktəbin əsas basketbol komandasına qəbul edilmədi. Bu hadisə ona ağır zərbə vursa da, Cordanın xarakterindəki əzmkarlıq öz sözünü dedi. Ona "bacarmazsan" deyilməsi yalnız motivasiyasını artırdı.
Növbəti yay aylarında o həm fiziki cəhətdən sürətlə inkişaf etdi, həm də boyu uzandı. Cəmi bir il sonra artıq məktəbin əsas komandasının ən əvəzedilməz oyunçularından birinə çevrilmişdi.
Bu hadisə gələcəkdə onun həyatında dəfələrlə rast gəlinəcək əzmkarlıq nümunələrinin sadəcə başlanğıcı idi.
Şimali Karolinadan NBA-ya
Orta məktəbdən sonra Cordan Şimali Karolina Universitetinə qəbul olundu.
1982-ci ildə NCAA finalında Corctaun Universitetinə qarşı keçirilən həlledici matçın son saniyələrində vurduğu dəqiq atışla komandasına çempionluq gətirdi. Bir neçə il sonra isə onun üçün NBA-nın qapıları açıldı. 1984-cü il seçməsində "Chicago Bulls" onu üçüncü sıradan seçdi. Peşəkar liqadakı ilk mövsümündəcə o, "İlin ən yaxşı yeni oyunçusu" mükafatına sahib çıxdı.
Artıq Maykl Cordan adı bütün Birləşmiş Ştatlarda böyük əks-səda doğururdu.
"Air Jordan" doğulur
Cordanın meydandakı performansı sadəcə quru statistika və nəticələrdən ibarət deyildi.
Onun inanılmaz sıçrayışlarla səbətə hücumları, dili çıxmış halda etdiyi xarakterik hərəkətləri və sonradan "Air Jordan" kimi tanınan imici basketbolu idman zalından kənara daşıdı. "Nike" şirkəti ilə qurulan əməkdaşlıq isə onu əsl qlobal brendə çevirdi.
1985-ci ildə istehsal olunan "Air Jordan" ayaqqabıları idman geyimi mədəniyyətində inqilab edən məhsullar sırasına daxil oldu.
Cordan artıq sıradan bir basketbolçu statusunu aşmışdı. O, artıq unikal Maykl Cordan fenomeninə çevrilmişdi.
Pistons maneəsi
Lakin əldə etdiyi bütün bu şöhrətə rəğmən, ilk illərdə onun qarşısında ciddi bir maneə dayanmışdı.
Söhbət "Detroit Pistons" komandasından gedirdi. "Pistons" Cordanı sərt fiziki mübarizə ilə neytrallaşdırmağa çalışırdı. "Bad Boys" adlandırılan komanda 1988, 1989 və 1990-cı illərdə Şərq Konfransında "Bulls"un finala gedən yolunu kəsdi.
Cordan isə hər uğursuzluqdan sonra meydançaya daha güclü qayıdırdı. Nəhayət, 1991-ci ildə o, "Pistons" səddini qırmağı bacardı.
Final seriyasında "Los Angeles Lakers"i məğlubiyyətə uğradan "Bulls" öz tarixində ilk NBA çempionluğunu rəsmiləşdirdi. Cordan isə karyerasında ilk dəfə çempionluq üzüyünü taxdı.
Üç il, üç çempionluq
1991-ci ildəki zəfərdən sonra "Bulls"un qarşısını almaq mümkünsüz hala gəldi.
1992-ci ildə ardıcıl ikinci, 1993-cü ildə isə üçüncü titul qazanıldı. Cordan artıq dünya basketbol tarixinin ən parlaq ulduzlarından biri kimi qəbul edilirdi.
1993-cü ilin finalında "Phoenix Suns" üzərində qazanılan qələbə sayəsində o, üçüncü dəfə NBA çempionu oldu və ardıcıl üçüncü dəfə finalın MVP-si seçildi. Həmin seriyada onun orta məhsuldarlığı 41 xala bərabər idi.
Lakin cəmi bir neçə ay sonra idman ictimaiyyəti böyük bir şokla sarsılacaqdı.
30 yaşında hər şeydən imtina etdi
1993-cü ilin yayında Cordanın atası Ceyms Cordan amansızlıqla qətlə yetirildi.
Bu ağır faciə onun həyatında silinməz izlər buraxdı. Həmin dövrdə Cordan onsuz da basketboldan uzaqlaşmaq haqqında düşüncələrə dalmışdı. 1993-cü il oktyabrın 6-da, yeni mövsümün təlim-məşq toplanışının başlamasına cəmi bir gün qalmış o, idmandan getdiyini rəsmən bəyan etdi. Onun cəmi 30 yaşı var idi və dünyanın ən yaxşı basketbolçusu kimi karyerasının ən yüksək nöqtəsində qərarlaşmışdı.
Lakin indi onun qarşısında tamamilə fərqli bir yol açılmışdı.
"Təqaüdə çıxmaq o deməkdir ki..."
Cordanın qərarı ətrafında ən çox müzakirə edilən məqam bu gedişin atasının ölümü ilə əlaqələndirilməsi idi.
Lakin sonrakı illərdə açıqlandı ki, o, hələ atasının vəfatından əvvəl də basketbolla vidalaşmağı planlaşdırırdı. 1993-cü ildə baş tutan mətbuat konfransında Cordan bu sözləri söyləmişdi: "Təqaüdə çıxmaq o deməkdir ki, artıq istədiyin hər şeyi edə bilərsən."
O, həmçinin atasının onun son basketbol matçını canlı izlədiyini xüsusi vurğulamışdı. Bu ifadələr onun növbəti qərarlarının hansı istiqamətdə olacağından xəbər verirdi.
Basketboldan beysbola
Beləliklə, Cordan uşaqlıq xəyallarına geri qayıtdı.
Söhbət beysboldan gedirdi. 1994-cü ildə o, "Chicago White Sox" klubunun "Double-A" liqasında çıxış edən "Birmingham Barons" komandasına qoşuldu.
Dünyanın ən məşhur basketbolçusu bu dəfə tamaşaçılar qarşısına peşəkar beysbolçu kimi çıxdı. Lakin yaşıl meydançada hər şey parketdəki qədər sadə deyildi.
Cordan sıradan bir idmançı kimi gərgin məşq edir, xətalar buraxır və daim inkişaf etməyə can atırdı. Komandada ona heç bir xüsusi imtiyaz tanınmırdı. Hətta onun aylıq maaşı cəmi 850 dollar təşkil edirdi.
Bu, keçmiş NBA superulduzunun tamamilə yeni və fərqli bir reallıqla üzləşməsi demək idi.
"Mən qayıtdım"
1994-cü ili beysbola həsr edən Cordanın yenidən NBA-ya qayıdacağı ilə bağlı şayiələr heç vaxt səngimirdi.
Nəhayət, 1995-ci ilin martında gözlənilən qərar verildi. Cordan geri qayıdırdı. 18 mart 1995-ci ildə onun agenti Devid Falk mətbuata cəmi iki sözdən ibarət tarixi açıqlama göndərdi: "I'm back" (Mən qayıtdım).
Qayıdışından sonra Cordan əvvəlcə 45 nömrəli formanı daşıdı. Lakin mövsümün sonuna doğru o, yenidən əfsanəvi 23 nömrəli formasına qovuşdu.
Qayıtdı və yenidən çempion oldu
Cordanın basketbola dönüşü sadəcə qısa bir nostalji hekayəsi kimi qalmadı.
1995/96 mövsümündə "Bulls" 72 qələbə və 10 məğlubiyyətlə o dövr üçün NBA tarixinin ən yaxşı müntəzəm mövsüm rekordunu qırdı. Həmin mövsümdə Cordanın orta məhsuldarlığı 30,4 xal təşkil edirdi.
Finalda "Seattle SuperSonics" komandasını məğlub edən "Bulls" yenidən zirvədə idi. Cordan isə növbəti dəfə çempionluq sevincini yaşadı. O, eyni ildə həm müntəzəm mövsümün MVP-si, həm All-Star MVP-si, həm də Finalın MVP-si mükafatlarına yiyələndi.
Atasının vəfatından sonra qazandığı ilk NBA çempionluğu isə simvolik olaraq məhz "Atalar Gününə" təsadüf etdi.
Son rəqs
1996-cı ildəki zəfərin ardınca daha iki çempionluq titulu qazanıldı.
1997-ci ildə "Bulls" çempionluq titulunu qorudu. 1998-ci ildə isə Cordan və komandası final seriyasında "Utah Jazz"ı məğlubiyyətə uğratdı.
Həlledici matçın son saniyələrində Cordanın icra etdiyi o məşhur atış "Bulls" tarixinin ən unudulmaz kadrlarından birinə çevrildi:
- Altı NBA çempionluğu.
- Altı Final MVP-si.
- Beş dəfə NBA MVP-si.
- 10 dəfə bombardir.
- 14 dəfə All-Star.
- NBA tarixində ən yüksək karyera orta xal göstəricilərindən biri - 30,1 xal.
Bütün bu misilsiz uğurların yekununda Cordan təkcə bir basketbolçu deyil, qlobal idman ikonuna çevrilməyi bacarmışdı.
Əfsanənin başqa tərəfi
Maykl Cordanın hekayəsi sadəcə qazanılmış altı çempionluq halqasından ibarət deyil.
O, vaxtilə məktəbin əsas komandasına layiq görülmədi. Ardınca NBA-nın ən yüksək zirvəsini fəth etdi. Karyerasının ən məhsuldar dövründə basketbolla sağollaşdı. Beysbol oynadı, uğursuzluqlarla üzləşdi. Daha sonra geri qayıtdı və idman dünyasının zirvəsinə yenidən adını yazdırdı.
Bəlkə də Cordanı digərlərindən fərqləndirən ən mühüm xüsusiyyət də elə bu idi: O, zirvəyə yüksəlməklə kifayətlənməyib, zirvədən endikdən sonra belə öz gücünü yenidən sübut etməyi bacaran nadir şəxsiyyətlərdən oldu.
30 yaşında bütün dünya onun üçün hər şeyin "bitdiyini" düşündüyü bir vaxtda, o, tamamilə fərqli bir cığıra qədəm qoydu. Daha sonra isə əfsanəvi nömrəsi ilə geri dönərək tarixi yenidən yazdı.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
