İranın Hörmüz boğazını blokada etməsi səbəbindən Avropada yanacaq qiymətləri artmaqda davam edir. Məsələn, İspaniyada qiymətlər yeni rekord qırıb.
Lent.az-ın xarici mediaya istinadən xəbərinə görə, İspaniyada benzinin orta qiyməti litri üçün 1,60 avroya, dizel yanacağının qiyməti isə 1,645 avroya çatıb. Əvvəlki həftə ilə müqayisədə benzinin qiyməti 7,67, dizelin qiyməti isə 14 faizdən çox artıb. Bu, İrandakı münaqişənin təsirinin ilk əlamətlərinin ardından həftənin əvvəlində qeydə alınan 1 faizdən çox artıma əlavədir.
İspaniyada yanacaq 2024-cü il səviyyələrində
İspaniyada benzin və dizel yanacağının qiymətləri sonuncu dəfə benzin üçün 2024-cü ilin avqustunda, dizel üçün isə 2023-cü ilin oktyabrında müşahidə olunan səviyyələrə çatıb. Dizel əvvəllər benzindən daha ucuz idi, lakin bu üstünlük artıq yoxa çıxıb. Avropanın neft emalı və benzin ixracı üçün kifayət qədər gücü olsa da, dizel yanacağının çatışmazlığı ölkələri daxili tələbatı ödəmək üçün onu idxal etməyə məcbur edir.
Avropa İttifaqının Bülleteninə görə, martın 9-da neftin bir bareli demək olar ki, 120 dollara çatıb, baxmayaraq ki, cümə axşamı artıq 100 dollara düşüb. Orta qiymətlər ümumi mənzərəni əks etdirir, lakin müəyyən yanacaqdoldurma məntəqələrində qiymətlər daha yüksək və ya aşağı ola bilər.
Avropa Birliyindəki vəziyyət və inflyasiyaya təsirlə bağlı narahatlıqlar
Qiymət artımları Avropa Birliyində nəzərə çarpır: benzinin orta qiyməti litri üçün 1774 avro, dizel yanacağı isə 1861 avrodur. İspaniya ortada bir yerdədir: 27 ölkədən 13-də benzin daha bahalı, 13-də isə daha ucuzdur. Ən yüksək qiymət Hollandiyada litri üçün 2171 avrodur, ən ucuz yanacaq isə Bolqarıstandadır (1266 avro). Dizel yanacağı İspaniyadan 18 ölkədə daha bahadır.
İspaniyada orta ölçülü bir çənin (55 litr) doldurulması benzinli avtomobillər üçün təxminən 88 avro, dizel avtomobillər üçün isə 90 avrodan bir qədər çoxdur.
Hakimiyyət orqanları yanacaq və qaz qiymətlərinin artmasının inflyasiyaya təsir edəcəyindən qorxur. Komplutens iqtisadi təhlil institutunun (ICAE) hesablamalarına görə, qiymətlər hazırkı səviyyədə qalarsa, benzin, dizel və elektrik enerjisi mart ayında inflyasiyaya 1 faizdən çox əlavə edə bilər.
Məlumata görə, Almaniyada benzinin qiyməti kəskin şəkildə artıb - bəzi stansiyalarda eskalasiyanın qlobal neft bazarlarına təsiri səbəbindən yanacağın litri 2,40 avrodan çox olub. Son günlərdə dolu çənin qiyməti 6-9 avro artıb və bəzi şəhərlərdə benzinin qiyməti artıq litri 2 avrodan çoxdur.