Gün eynəklərinin əsas məqsədi sadəcə dəbli görünmək deyil, gözləri Günəşin zərərli ultrabənövşəyi (UV) şüalarından qorumaqdır. Keyfiyyətli linzalar torlu qişanın vaxtından əvvəl qocalmasının, kataraktanın və digər ciddi göz xəstəliklərinin riskini azalda bilər. Lakin düzgün seçilməyən gün eynəkləri əksinə, gözlərə daha çox zərər verə bilər.
Lent.az xəbər verir ki, bazarda satılan bəzi ucuz modellər qoruyucu təsir yaratmaq əvəzinə yalnız təhlükəsizlik görüntüsü yaradır.
UV400 işarəsi olmayan eynəklərdən uzaq durun
Gün eynəyi alarkən ilk növbədə "UV400" və ya "100% UV Protection" işarəsinə diqqət yetirmək lazımdır. Bu nişan linzaların zərərli ultrabənövşəyi şüaların demək olar ki, hamısını blokladığını göstərir. Əgər belə işarə yoxdursa, həmin eynək sadəcə tünd rəngli plastikdən hazırlanmış ola bilər və gözləri UV şüalarından qorumur. Ən təhlükəlisi isə filtrsiz, çox tünd rəngli linzalardır. Belə eynəkləri taxdıqda göz bəbəyi genişlənir və nəticədə ultrabənövşəyi şüalar gözün içinə daha çox daxil olur.
Bu isə aşağıdakı problemlərə səbəb ola bilər:
buynuz qişanın zədələnməsi;
katarakta;
torlu qişanın degenerasiyası;
göz qapaqları ətrafındakı dərinin vaxtından əvvəl qocalması.
Küçə və bazardan alınan eynəklər risk daşıyır
Çimərliklərdə, küçə piştaxtalarında və ya etibarsız internet mağazalarında satılan ucuz gün eynəkləri zahirən məşhur markalara bənzəsə də, onların həqiqətən qoruyucu olub-olmadığını müəyyən etmək çətindir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, üzərində "UV400" və ya "Polarized" yazılan stikerlərə kor-koranə inanmaq olmaz. Bu yazılar saxta da ola bilər. Göz sağlamlığını qorumaq üçün gün eynəklərini yalnız sertifikatlı optika mağazalarından almaq tövsiyə edilir. Belə məkanlarda xüsusi UV test cihazı ilə linzaların həqiqətən ultrabənövşəyi şüaları nə qədər blokladığını yoxlamaq mümkündür. Alarkən uyğunluq sertifikatına, orijinal qutuya və mikrofiber salfet kimi komplektə daxil olan aksesuarlara da diqqət yetirmək lazımdır.
Kiçik linzalı eynəklər də təhlükəlidir
Son illər retro üslubunda kiçik və dar çərçivəli gün eynəkləri dəb halını alıb. Lakin oftalmoloqlar bu modellərin uzun müddət istifadə üçün uyğun olmadığını bildirirlər. Belə eynəklər gözü tam örtmədiyi üçün Günəş şüaları yuxarıdan, aşağıdan və xüsusilə yan tərəflərdən asanlıqla gözə daxil olur.
Nəticədə:
gözlər daha çox UV şüası alır;
göz ətrafındakı dəri fotoyaşlanmaya məruz qalır;
piqment ləkələrinin yaranma riski artır.
Çimərlikdə, dağlıq ərazilərdə və uzun müddət açıq havada qalarkən iri linzalı və gözü tam örtən modellərə üstünlük vermək məsləhətdir. İdman tipli çərçivələr və klassik "aviator" modelləri daha yaxşı qoruma təmin edir.

Görüntünü təhrif edən linzalar baş ağrısına səbəb ola bilər
Ucuz plastik linzalarda tez-tez optik qüsurlara rast gəlinir. Bunu mağazada sadə üsulla yoxlamaq mümkündür. Eynəyi taxaraq düz bir xəttə məsələn, qapının kənarına və ya vitrinin çərçivəsinə baxın. Eynəyi yavaş-yavaş hərəkət etdirin. Əgər xətt əyilmiş, qırılmış və ya dalğalı görünürsə, linza keyfiyyətsizdir. Belə eynəklərdən istifadə göz əzələlərini daim gərgin saxlayır və nəticədə:
göz yorğunluğu;
baş ağrısı;
miqren;
gözlərdə qızartı;
quruluq hissi yarana bilər.
Uşaqlar da mütləq gün eynəyi taxmalıdır
Oftalmoloqlar bildirirlər ki, uşaqların gözləri ultrabənövşəyi şüalara böyüklərdən daha həssasdır.

Qoruyucu eynək taxmamaq:
fotokeratitə;
torlu qişanın zədələnməsinə;
gələcəkdə katarakta riskinin artmasına səbəb ola bilər.
Xüsusilə gözün rəngli hissəsində piqment ləkələri olan uşaqlar daha diqqətli olmalıdır. Mütəxəssislər supermarketlərdə və ya küçədə satılan oyuncaq plastik eynəklərdən istifadə etməməyi tövsiyə edirlər. Uşaqlar üçün yalnız UV400 işarəli, sertifikatlı modellər seçilməlidir. Zərbəyə davamlı polikarbonat və ya trivex materialından hazırlanan linzalar daha təhlükəsiz hesab olunur. Kiçik yaşlı uşaqlar üçün silikon çərçivəli və elastik qayışlı modellər həm rahatlıq, həm də daha etibarlı qoruma təmin edir.