Robotların iş yerlərini ələ keçirəcəyi barədə söhbətlər uzun müddətdir zarafat mövzusu idi. Lakin ekspertlər artıq bu məsələyə ciddi yanaşırlar. Avtomatlaşdırma sürəti o qədər artıb ki, bəzi peşələr sözün əsl mənasında göz önündə yox olmağa başlayıb. Əmək bazarı analitikləri yaxın beş ilin həlledici olacağını bildirirlər.
Lent.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, artıq yaxın gələcəkdə tarixə qovuşacaq peşələrin siyahısı formalaşıb.
Ən böyük risk altında olan ilk sahə çağrı mərkəzi operatorlarının işidir.
Alqoritmlər artıq nitqi və emosiyaları tanıya bilir, şirkətlər isə insanları proqramlarla əvəz etməklə milyonlarla vəsaitə qənaət edirlər. Hətta mürəkkəb sorğular belə çat sistemləri tərəfindən emal olunur. Cavab tez və dəqiqdirsə, müştəri üçün onu kimin verdiyi əhəmiyyətini itirir.
İkinci sırada yoxa çıxan peşə kimi kassirlər göstərilir. Özünəxidmət kassaları artıq adi hala çevrilib və mağazalar personal sayını sürətlə azaldır. Alıcılar skanerlərə və terminallara alışıb, biznes üçünsə onlarla əməkdaşı növbədə saxlamaq sərfəli deyil.
Üçüncü risk qrupuna arxivçilər və kağız arxivlərdə çalışan əməkdaşlar daxildir. Rəqəmsallaşma fiziki sənəd dövriyyəsinə olan ehtiyacı aradan qaldırır. Şirkətlər elektron bazalara keçir və kağız arxiv saxlayıcılarına tələbat sürətlə azalır. Bu artıq gələcəyin yox, indiki reallığın məsələsidir.
Piyada kuryerlər də təhlükə altındadır. Dronlar və robotlaşdırılmış daşıyıcı qurğular onlarla ölkədə sınaqdan keçirilir. Texnologiyalar hələ tam mükəmməl olmasa da, bir neçə ildən sonra daha ucuz və etibarlı olacaq və çatdırılma bazarı köklü şəkildə dəyişəcək.
Əməliyyatçı mühasiblərə olan tələbat da azalır. Proqramlar avtomatik şəkildə vergiləri hesablayır, hesabatlar hazırlayır və səhvləri yoxlayır. İnsana yalnız nəzarət funksiyası qalır, lakin belə mütəxəssislərə əvvəlkindən xeyli az ehtiyac duyulur.
Ekspertlər vurğulayırlar ki, peşələrin yox olması fəlakət deyil. Bu, yeni biliklər əldə etməyin vaxtının çatdığına dair bir siqnaldır.
Əmək bazarı analitika, IT və kreativ sahələrə doğru yönəlir, yəni maşınların insan düşüncəsini əvəz edə bilmədiyi istiqamətlərə. Yenidən ixtisasa yiyələnməyə bu gündən başlayanlar gələcəkdə üstün mövqedə olacaqlar.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
