Son illərdə insanlar artıq ənənəvi üsullar, idman və düzgün qidalanma əvəzinə daha sürətli nəticə əldə etmək üçün arıqlama iynələrinə üstünlük verirlər. Lakin bu üsul həm risklidir, həm də hər kəs üçün eyni dərəcədə təsirli olmur.
Araşdırmalar nə göstərir?
Lent.az BBC-yə istinadla xəbər verir ki, bu preparatların effektivliyi insanlara görə ciddi şəkildə dəyişir. Əsas səbəblərdən biri isə iştaha və həzm sistemi ilə bağlı genetik xüsusiyyətlərdir.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, bu iynələr aclıq hissini azaltmaq və bağırsağın təbii fəaliyyətini imitasiya etməklə işləyir. Nəticədə orqanizm daha tez toxluq hiss edir. Lakin bu mexanizm hər insanda eyni cür işləmir.
Kimlərdə daha yaxşı nəticə verir?
Araşdırmalara əsasən, arıqlama iynələrinin təsirinə yalnız genlər deyil, həm də yaş, cins və etnik mənsubiyyət təsir edir. 15 min nəfərin iştirak etdiyi tədqiqatda bəzi insanlar çəkilərinin 30%-ə qədərini itirə bilsələr də, orta nəticə təxminən 11,7% olub. Hətta bəzi iştirakçılar ümumiyyətlə arıqlamayıb.
Maraqlıdır ki, yan təsirlər yaşayan şəxslər daha çox çəki itiriblər. Məsələn, ürəkbulanma və qusma yaşayanlar digərlərindən orta hesabla 760 qram daha çox arıqlayıb. Müəyyən genin iki nüsxəsinə sahib olanlar isə əlavə olaraq 1,5 kq daha çox çəki itiriblər.
Risklər və fərqlər
Xüsusilə məşhur Mounjaro preparatı ilə bağlı qeyd olunur ki, istifadəçilərin təxminən 1%-də çox güclü qusma halları müşahidə oluna bilər. Əvvəlki araşdırmalar göstərib ki, qadınlar bu preparatdan istifadə etdikdə kişilərlə müqayisədə iki dəfə daha çox bədən çəkisinin 15%-dən çoxunu itirə bilirlər. Həmçinin gənc yaşlı şəxslər və Avropa və ya Asiya mənşəli insanlar daha yüksək nəticələr əldə edə bilər.
Niyə bu iynələrdən istifadə olunur?
Arıqlama iynələri əslində tibbi preparatlardır və yalnız həkim təyinatı ilə istifadə olunmalıdır. Onlar hormon əsaslı dərmanlardır və iştahanı azaldaraq, qan şəkərini aşağı salaraq kalori çatışmazlığı yaradır. Bu isə çəki itkisinə səbəb olur.
Diqqət edilməli məqamlar
Bu preparatlar xüsusilə piylənmə diaqnozu qoyulan, bədən kütlə indeksi 27-dən yüksək olan və yanaşı xəstəlikləri (məsələn, diabet və ürək problemləri) olan şəxslərə təyin edilir. Lakin mütəxəssislər xəbərdarlıq edir ki, bu iynələri həkim məsləhəti olmadan istifadə etmək sağlamlıq üçün ciddi risklər yarada bilər.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
