Alimlər bütün orqanları yeyə və ya hətta sahiblərini effektiv şəkildə idarə edə bilən qorxunc parazitlər aşkar ediblər.
Alimlər getdikcə qeyri-adi sağ qalma strategiyalarına malik parazitlərə diqqət yetirirlər.
Lent.az-ın xarici mediaya istinadən məlumatına görə, araşdırmalar göstərir ki, onlardan bəziləri yalnız sahiblərinə zərər verməklə yanaşı, həm də onların fizioloji proseslərinə və hətta davranışlarına müdaxilə edə bilir.
Dili əvəz edən parazit
Ən təəccüblü nümunələrdən biri Cymothoa exiguadır. Bu orqanizm balığın bədəninə qəlsəmələr vasitəsilə daxil olur və sonra ağız boşluğuna miqrasiya edir. Orada dilə yapışır, qanla qidalanır və zamanla onun atrofiyasına səbəb olur. Bundan sonra parazit effektiv şəkildə öz yerini tutur və sahibini öldürmədən fəaliyyətini davam etdirir.
Ağrılı yaralara səbəb olan qurd
Digər təhlükəli parazit, drakunkuliazın törədicisi kimi tanınan Dracunculus medinensisdir. İnfeksiya çirklənmiş su vasitəsilə baş verir. Sürfələr bağırsaqlara nüfuz edir və orqanizmin toxumalarında inkişaf edir. Yetkinlər xeyli ölçüyə çatır və dişilər dəri altına miqrasiya edir, ağrılı iltihaba və suluqlara səbəb olur və bu suluqlar vasitəsilə suya yeni sürfələr buraxır.
Davranışı manipulyasiya edən göbələk
Ofiokordiseps davranışa təsir edən parazitlər arasında fərqlənir. O, qarışqaları yoluxdurur və onların davranışlarını dəyişdirir: yoluxmuş həşərat koloniyanı tərk edir və göbələyin böyüməsi üçün əlverişli şəraitə keçir. Orada qarışqa bitkiyə yapışır və ölür, bundan sonra göbələk öz sporlarını yayır.
Su axtarmağa məcbur edən parazitlər
Oxşar mexanizm "at tükü qurdları" kimi tanınan nematomorflarda da müşahidə olunur. Bu parazitlər cırcıramalar kimi həşəratların içərisində inkişaf edir. Çoxalmaq üçün suya ehtiyac duyduqları üçün, onlar ev sahiblərini su axtarmağa "məcbur edirlər". Nəticədə, həşərat ölür və parazit ortaya çıxır.
Sahiblərini "qoruyuculara" çevirən arılar
Parazit arılar yumurtalarını digər həşəratların, əksər hallarda tırtılların bədənində qoyurlar. Yumurtadan çıxdıqdan sonra sürfələr sahibinin toxumaları ilə qidalanır. Bəzi hallarda yoluxmuş həşərat davranışını dəyişir və sanki parazit balasını qoruyurmuş kimi baramanın yanında qalır.
Limfa sisteminə təsir edən parazitlər
Ağcaqanad sancmaları vasitəsilə ötürülən filarial qurdlar ayrı bir kateqoriyadır. İnsan bədəninə daxil olduqdan sonra limfa sistemində yerləşərək iltihaba səbəb olur və limfa drenajını maneə törədir. Bu, xroniki ödemə və fil xəstəliyi kimi tanınan ağır toxuma dəyişikliklərinə səbəb ola bilər.
Bu nümunələr parazitlərin sağ qalma mexanizmlərinin və onların canlı orqanizmlərə təsirinin nə qədər müxtəlif və mürəkkəb ola biləcəyini göstərir.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
