Bəzi hallarda dezinfeksiyaedici salfetlər bakteriyalardan daha təhlükəli ola bilər
Lent.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, dezinfeksiyaedici salfetlər müasir rahatlığın simvoluna çevrilib. Bir hərəkət və səth guya steril olur. Amma bu sadəliyin arxasında çoxlarının diqqət etmədiyi “xırda şrift” gizlənir. Kimyaçılar və təmizlik üzrə mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər: bu vasitədən yanlış istifadə yalnız bahalı əşyaları korlamır, həm də sağlamlıq üçün risk yaradır.
Dezinfeksiyanın effektivliyi təmas müddətindən (səth müəyyən dəqiqələr ərzində nəm qalmalıdır) və materialla uyğunluqdan asılıdır. Aşağıda salfet istifadəsinin faydadan çox zərər verə biləcəyi kateqoriyalar təqdim olunur.
Xüsusi risk zonası: uşaqlar
Oyuncaqlar: Silindikdən sonra səthdə nazik kimyəvi qat qalır. Kiçik uşaqlar oyuncaqları tez-tez ağızlarına apardığı üçün toksik maddələr birbaşa orqanizmə düşə bilər. Bundan əlavə, antibakterial vasitələrin həddindən artıq istifadəsi antibiotiklərə davamlı “superbakteriyaların” yaranmasına səbəb ola bilər. Diş qaşıyıcıları və əmziklər: Bu əşyalar ağız selikli qişası ilə təmasdadır. Sonradan axar su ilə çox yaxşı yuyulmadan salfet istifadəsi yolverilməzdir. Ən təhlükəsiz alternativ isti sabunlu sudur.
Mətbəx və yemək hazırlanması
Kəsim lövhələri və mətbəx səthləri: Xüsusilə çiy ət ilə təmasdan sonra salfet bakteriyaları tam məhv edə bilmir, çünki çox tez quruyur. Mikrobların həqiqətən məhv olması üçün səth 4-10 dəqiqə nəm qalmalıdır. Bir çox etiketdə istifadə sonrası su ilə yuma tələb olunsa da, istehlakçılar bunu tez-tez unudurlar. Doğru üsul: əvvəl isti sabunlu su ilə yuma, sonra isə xüsusi dezinfeksiya.
Şəxsi gigiyena: əllər
Məişət dezinfeksiyaedici salfetlər dəri üçün nəzərdə tutulmayıb. Tərkibindəki spirt və aqressiv səthi-aktiv maddələr dərinin qoruyucu baryerini pozur, quruluq, qıcıqlanma və allergiyaya səbəb ola bilər. Əllər üçün yalnız “dəri üçün” qeyd olunan vasitələrdən və ya klassik sabundan istifadə edin.
Həssas səthlər və interyer
Təbii ağac və parket: Ağac məsaməli materialdır və rütubəti özünə çəkir, bu da şişməyə səbəb ola bilər. Tərkibdəki spirt qoruyucu mum və ya yağ qatını həll edir, nəticədə döşəmə və mebel matlaşır.
Laklı və parlaq səthlər: Aqressiv komponentlər lak qatını yumşaldaraq yapışqan və bulanıq görünüş yarada bilər.
Dəri məmulatları: Spirt dəridən rütubəti sürətlə çəkir, bu isə çatların yaranmasına və rəngin solmasına gətirib çıxarır. Dəri üçün zəif uşaq sabunu məhlulu və mikrofiber parça daha uyğundur.
Təbii daş (mərmər, qranit): Hətta zəif turşular və spirt qoruyucu örtüyü zədələyə bilər. Bu isə mikrozədələrə və parlaqlığın itirilməsinə səbəb olur. Neytral pH-li vasitələr tövsiyə edilir.
Tekstil və hopdurucu materiallar
Xalçalar və yumşaq üzlüklər: Salfetlə dezinfeksiya etməyə cəhd etdikdə parça vasitəni bakteriyalara təsir etməzdən əvvəl özünə hopdurur. Bu isə ləkə və “çirkli qarışıq” yaradır. Yumşaq səthlər üçün buxar generatoru və ya xüsusi tekstil antiseptikləri (məsələn, hidrogen peroksid əsaslı) daha məqsədəuyğundur.
Əsas səhv: “Bir salfetlə bütün evi silmək”
Eyni salfetlə bir neçə səthi silmək (məsələn, əvvəl masa, sonra qapı dəstəyi) çarpaz çirklənməyə səbəb olur. Mikrobları təmizləmək əvəzinə onları bir yerdən digərinə daşıyırsınız. Salfet çirkləndikdə və ya qurumağa başladıqda dərhal dəyişdirilməlidir.
Ekoloji təsir
Birdəfəlik salfetlər ətraf mühitə də ciddi zərər vurur. Londonda Temza çayında Hammersmit körpüsü yaxınlığında 250 metr diametrli nəhəng tullantı “adası” yaranmışdı. Üç həftəlik təmizləmə zamanı sudan 114 tondan çox tullantı çıxarılıb və onların böyük hissəsini məhz salfetlər təşkil edib. Kağızdan fərqli olaraq, onlar suda həll olmur və illərlə su hövzələrində qalaraq ekosistemi zəhərləyir.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
